»آخرین مطالب سایت
وبسایت رسمی مولانا عبدالصمد غیاثی
وحده الوجود یعنی چه؟

وحده الوجود یعنی چه؟

وحده الوجود یعنی چه؟

یکی از اصطلاحاتی که منکرین تصوف و اصلاح نفس به شدت آن را تردید نموده و یک ابزار برای تبلغات بر علیه علمای ربانی و مخلص و محبوب جامعه ی اهل سنت قرار داده اند اصطلاح وحده الوجود است . آنها این اصطلاح را مطابق با فهم ناقص و کج خود طوری معنی می کنند که گذشته از مسلمان، هیچ عاقلی آن را نمی پذیرد. و از این طریق به تشویش اذهان عمومی پرداخته و جوانان خالی الذهن و بی تجربه و کم علم را که از علمای ربانی فاصله گرفته اند، به بهانه عمل به قرآن و سنت به انحراف کشانده از اهل سنت واقعی جدا کرده و به دام هوا پرستی گرفتار می کنند.

اکنون به توضیح و تشریح این اصطلاح می پردازیم: فقیه العصر مفتی رشید احمد لدیانوی رحمه الله در پاسخ به این سوال که «همه اوست» یعنی چه؟ می فرماید:

«همه اوست» یکی از عنوان های مسأله وحده الوجود است، همانگونه که در اصطلاح صوفیان توحید، عینیّت، مظهریّت و غیره عنوان های مختلف این مسأله هستند. نتیجه ی آن اینست که وجود الله تعالی کامل است. و در مقابل آن وجود تمام ممکنات بقدری ناقص است که کالعدم می باشند. در محاوره ی عام نیز ناقص در مقابل کامل به معدوم تعبیر می شود، مانند اینکه شخصی در مقابل یک یک علامه طلبه ی معمولی را، یا در مقابل یک پهلوان شخص معمولی را می گوید: این در مقابل او هیچ نیست. در حالی که ذات و صفات او موجود می باشد لیکن در مقابل کامل ، معدوم قرار داده شد. همین طور در مقابل وجود کامل خداوند متعال صوفیان کرام وجود تمام مخلوقات را معدوم قرار می دهند.

حضرت شیخ سعدی رحمه الله در دو مثال آن را کامل توضیح داده است می فرماید:

مگر دیده باشی که در باغ و راغ   *   بتابد به شب کرمکی چون چراغ

یکی گفتش ای کرمک شب فروز   *   چه بودت که بیرون نیایی به روز؟

ببین کاتشین کرمک خاک زاد   *   جواب از سر روشنایی چه داد

که من روز و شب جز به صحرا نیم   *   ولی پیش خورشید پیدا نیم

مواعظ سعدی – (۱ / ۶۳)

مثال دوم:

یکی قطره باران ز ابری چکید   *   خجل شد چو پنهای دریا بدید

که جایی که دریاست من کیستم؟   *   گر او هست حقا که من نیستم

مواعظ سعدی – (۱ / ۷۳)

جای دیگر می فرماید:

نه هامون و دریا و کوه و فلک    *   پری و آدمی زاد و دیو و ملک

همه هرچه هستند ازان کمترند   *   که با هستیش نام هستی برند

سعدی – (۱ / ۱۰۴)

از توضیح فوق معلوم شد که معنی وحده الوجود این نیست که وجود تمام ممکنات با وجود الله تعالی متحد است بلکه مطلب اینست وجود کامل فقط یکی است و بقیه موجودات کالعدم هستند مطلب «همه اوست» نیز همین است.

همین طور عینیّت در اصطلاح صوفیان به معنی احتیاج است، به اعتبار این معنی جمله مخلوق عین خالق است یعنی، محتاج اوست.

اهل ارشاد جهت حفاظت امت از فتنه صوفیان جاهل، اصطلاح وحده الوجود را به وحده الشهود تغییر داده اند در این خطر فتنه وجود ندارد، زیرا که در این نفی وجود غیر نیست بلکه مفهومش اینست که شهود و التفات در تمام موجودات فقط به سوی یک ذات است. (احسن الفتاوی، ج۱، ص۵۵۴)

(دارالإفتآء مدرسه دینی دارالقرآن سراوان. عبدالصمد غیاثی).

نظر بدهید!!!

نظر شما برای “وحده الوجود یعنی چه؟”

قالب وردپرس